Skip to content

Galego

O galego é unha lingua indoeuropea que pertence á póla de linguas románicas. É a lingua propia de Galiza, onde é falada por uns 2.4 millóns de galegas. Á parte de en Galiza, a lingua falase tamén en territórios limítrofes con esta comunidade, ainda que sen estatuto de oficialidade, asi como pola diáspora galega que emigrou a outras partes do estado español, América latina, os Estados Unidos, Suíza e outros países do Europa.

Tips⚑

Te e che. Trucos para saber diferencialos⚑

En galego temos dúas formas para o pronome átono da segunda persoa do singular: te e che.

O pronome te ten a función de complemento directo (CD) e o pronome che de complemento indirecto (CI).

Cando se utiliza o pronome te?⚑

O pronome te utilízase cando ten a función de CD, propio dos verbos transitivos, xa que alude ao ser ou ao obxecto sobre o que recae a acción verbal.

Se convertemos a oración en pasiva, o CD pasa a ser o suxeito. Por exemplo:

Vinte na cafetería / Ti fuches visto por min na cafetería.

Cando se utiliza o pronome che?⚑

O pronome che utilízase cando ten a función de CI, xa que indica o destinatario da acción expresada polo verbo. Por exemplo:

Díxenche a verdade.

Compreiche unhas lambonadas.

Truco para saber diferencialos⚑

Un truco moi rápido para diferenciarmos os pronomes te e che é substituír eses pronomes de segunda persoa polos de terceira.

Se podemos cambiar ese pronome por o/lo/no ou a/la/na, quere dicir que o pronome vai ser de CD. Polo tanto, temos que poñer te.

Saudeite onte pola rúa / Saudeino onte pola rúa.

Chameite por teléfono / Chameina por teléfono.

Se podemos substituílo por un lle, significa que é un pronome de CI e que debemos utilizar o che.

Lévoche mañá os apuntamentos / Lévolle mañá os apuntamentos.

Collinche as entradas do concerto / Collinlle as entradas do concerto.

Uso de asemade⚑

Asemade pode utilizarse como adverbio cando ten o significado de ‘ao mesmo tempo’ ou ‘simultaneamente’. Ainda que normalmente úsase no registro culto, non utilizalo na fala.

  • Non se pode comer e falar asemade.
  • Non podes facer os deberes e ver a televisión asemade, pois non te concentras.

Tamén se pode utilizar como conxunción co significado de ‘tan pronto como’.

  • Foi o primeiro que vimos asemade entramos.
  • Recoñecino asemade o vin.

É incorrecto empregar asemade como sinónimo de tamén, ademais ou igualmente.

Gramática⚑

Alfabeto⚑

No galego non hai as letras j, k, w, y. Mais se utilizan en as palabras prestadas doutros idiomas.

Artigos⚑

En galego non hai neutro. Artigos determinados:

| | Singular | Plural | | Feminino | a | as | | Masculino | o | os |

Vocabulario⚑

Expresións⚑

  • Ao seu carón: a su lado

Grazas⚑

  • Grazas
  • Moitas grazas
  • Graciñas

Meses⚑

  • Xaneiro
  • Febreiro
  • Marzo
  • Abril
  • Maio
  • Xuño
  • Xullo
  • Agosto
  • Setembro
  • Outubro
  • Novembro
  • Decembro

Números⚑

  • 1: un
  • 2: dous
  • 3: tres
  • 4: catro
  • 5: cinco
  • 6: seis
  • 7: sete
  • 8: oito
  • 9: nove
  • 10: dez
  • 11: once
  • 12: doce
  • 13: trece
  • 14: catorce
  • 15: quince
  • 16: dezaseis
  • 17: dezasete
  • 18: dezaoito
  • 19: dezanove

  • 20: vinte

  • 30: trinta

  • 40: corenta
  • 50: cincuenta
  • 60: sesenta
  • 70: setenta
  • 80: oitenta
  • 90: noventa
  • 100: cen
  • 1000: mil
  • 10^6: un milhom

Saúdos⚑

  • Ola
  • Bos días
  • Boa tarde

  • Boas noites

  • Abur

  • Aburiño
  • Ata pronto
  • Ata loguiño
  • Ata logo
  • Ata despois
  • Ata máis ver
  • Ata outra
  • deica
  • deica logo
  • deica agora
  • Adeus

Referencias⚑

Libros gramática⚑